Het Multi-Disciplinair Expertise Team (MDET) vermindert onvrijwillige zorg
Gepubliceerd op: 03-09-2026
De Erkenningscommissie Gehandicaptenzorg heeft onlangs de interventie MDET erkend met het oordeel 'eerste aanwijzingen voor effectiviteit'. Vilans heeft de interventie daarom opgenomen in de Databank erkende interventies. MDET ondersteunt zorgteams in de gehandicaptenzorg bij het duurzaam afbouwen van onvrijwillige zorg, zoals is beschreven in de Wet zorg en dwang (Wzd).
Wat is MDET?
MDET is een methode waarbij een multidisciplinair expertiseteam met zorgteams werkt aan het herkennen, nauwkeurig registreren en verminderen van onvrijwillige zorg. Dit team bestaat uit professionals uit de eigen organisatie. Zij werken aan het duurzaam afbouwen van onvrijwillige zorg. Afbouwen kan betekenen:
- stoppen met onvrijwillige vormen van zorg;
- vervanging van onvrijwillige zorg door vrijwillige zorg;
- keuze voor vormen van onvrijwillige zorg die minder beperkend zijn.
De interventie is bedoeld voor zorgorganisaties die 24-uurszorg bieden aan mensen met een verstandelijke beperking en bijkomende problemen. Door het verminderen van onvrijwillige zorg kunnen mensen met een verstandelijke beperking meer zelf bepalen. MDET is ontwikkeld door ’s Heeren Loo.
Waarom MDET?
Onvrijwillige zorg is alle zorg waartegen een cliënt zich verzet. Dit kunnen grote maatregelen zijn, zoals vrijheidsbeperkingen of dwangmaatregelen. Maar ook kleine beperkingen, zoals het niet mogen kiezen wat je wil eten of wil doen. Al deze vormen van onvrijwillige zorg gaan tegen het zelfbeschikkingsrecht in van mensen met een beperking. Terwijl het zelfbeschikkingsrecht in het verdrag van de Verenigde Naties voor de rechten van mensen met een beperking staat beschreven. Sinds 2020 geldt bovendien de Wzd waar organisaties zich aan moeten houden.
De Erkenningscommissie Gehandicaptenzorg heeft MDET erkend met eerste aanwijzingen voor effectiviteit. Dit betekent dat de interventie duidelijk is beschreven en onderbouwd. Ook is de aanpak goed uitvoerbaar en gebaseerd op praktijkervaringen. Uit onderzoek blijken verder eerste aanwijzingen dat de interventie effectief is. De erkenningscommissie wordt gefaciliteerd door Vilans.
Hoe werkt MDET?
Het expertiseteam onderzoekt oorzaken en toepassing van onvrijwillige zorg en schrijft dit op in een consultatieplan. Hierin geven zij ook advies over interventies om onvrijwillige zorg af te bouwen. Het gaat hierbij om interventies op cliëntniveau en teamniveau. Deze methode werkt goed door de volgende elementen:
- Het expertiseteam is multidisciplinair.
- Er wordt samengewerkt met zorgteams.
- Er wordt gezocht naar overeenstemming over het afbouwen van onvrijwillige zorg.
Hoe kan ik met MDET aan de slag?
Op de website van ’s Heeren Loo wordt de MDET-methode toegelicht en kun je een brochure en factsheet downloaden. Een Community of Practice (leerwerkgemeenschap) met zorgprofessionals, onderzoekers en ervaringsdeskundigen wisselt twee keer per jaar kennis uit en helpt nieuwe organisaties met implementatie. Deze professionals hebben eerder met MDET gewerkt.
Kijk voor meer informatie en voor het downloaden van de interventiebeschrijving op de interventiepagina Multi-disciplinair Expertise Team (MDET).